Học giống đực giống cái tiếng Pháp thế nào cho dễ nhớ?

Cách dễ nhớ hơn khi học giống đực và giống cái trong tiếng Pháp là học danh từ cùng mạo từ và một cụm ngắn, không học phần thân từ riêng lẻ. Người mới không cần thuộc hết mọi quy tắc đuôi từ ngay. Hãy ưu tiên những danh từ thường dùng, ghi nhớ theo nhóm và gặp lại chúng trong câu.

Vì sao giống danh từ gây khó cho người mới?

Trong tiếng Pháp, danh từ thường đi cùng giống đực hoặc giống cái, và điều này ảnh hưởng đến mạo từ, tính từ cùng một số thành phần khác trong câu. Với người Việt, đây là khái niệm khá mới nên nếu chỉ học nghĩa của danh từ, người học dễ quên phần giống khi cần nói hoặc viết.

Học cả cụm un/une hoặc le/la thay vì chỉ nhớ nghĩa

Thay vì học riêng table là “cái bàn”, hãy học une table (một cái bàn) hoặc la table (cái bàn ấy). Với danh từ giống đực, ví dụ un livre / le livre (quyển sách). Un, une là mạo từ không xác định số ít; le, la là mạo từ xác định số ít. Sự khác nhau về nghĩa sử dụng của hai nhóm mạo từ vẫn cần học, nhưng cả hai đều giúp người mới nhận diện giống danh từ. Xem bài ngữ pháp A1 về mạo từ trên TV5MONDE.

Chú ý với l’: Khi le hoặc la rút gọn trước một số từ mở đầu bằng nguyên âm hoặc h câm, cả hai có thể viết thành l’. Vì vậy, chỉ thấy l’école hoặc l’homme chưa đủ để đoán giống. Hãy học thêm une école (giống cái) và un homme (giống đực), hoặc tra từ điển có ký hiệu n.f. (danh từ giống cái) và n.m. (danh từ giống đực). Bạn có thể đối chiếu mục école trong từ điển Larousse.

Nếu phát âm chưa chắc, bạn có thể xem thêm Cách luyện phát âm tiếng Pháp cho người mới để vừa đọc đúng vừa ghi nhớ cụm từ.

Bước 1: chọn danh từ quen thuộc và ghi mạo từ đúng

Hãy bắt đầu từ chủ đề bạn thực sự dùng: đồ vật trên bàn học, món ăn, địa điểm hoặc người thân. Với mỗi từ mới, ghi cả cụm un/une + danh từ và một câu ngắn; chỉ thêm số từ mà bạn còn nhớ được trong lần ôn sau. Ví dụ: un livre – sách, une table – bàn, une école – trường học.

Nếu một từ xuất hiện trong văn bản dưới dạng l’ hoặc số nhiều les/des nên kiểm tra lại dạng số ít để nhận diện giống, thay vì suy từ mạo từ đang thấy. Khi cần, tra từ điển tiếng Pháp và chú ý nhãn n.m. hoặc n.f..

Bước 2: dùng màu hoặc ký hiệu để tạo điểm nhớ

Bạn có thể dùng hai ký hiệu khác nhau cho hai giống trong vở hoặc flashcard. Mục tiêu không phải phụ thuộc vào màu mãi mãi, mà tạo một tín hiệu thị giác ở giai đoạn đầu để giảm nhầm lẫn.

Bước 3: đặt từ vào câu để thấy tính từ thay đổi

Giống của danh từ không chỉ liên quan đến mạo từ. Một số tính từ cũng đổi hình thức theo giống và số của danh từ mà chúng bổ nghĩa. Hãy so sánh un petit livre (một quyển sách nhỏ, giống đực) và une petite table (một cái bàn nhỏ, giống cái); hoặc le livre est petit và la table est petite.

Người mới có thể thử tự thay một danh từ vào câu rồi kiểm tra cả mạo từ lẫn tính từ. Không nên suy ra rằng mọi tính từ đều chỉ cần thêm chữ -e: tiếng Pháp có những dạng biến đổi khác. Xem ví dụ và giải thích A1 về sự hòa hợp tính từ trên TV5MONDE.

Bước 4: dùng đuôi từ làm gợi ý, không coi là đáp án

Một vài đuôi có xu hướng gắn với một giống nhất định, chẳng hạn -tion trong une question thường gặp ở danh từ giống cái; -age như un fromage thường gặp ở danh từ giống đực. Nhưng une plage (bãi biển) cũng kết thúc bằng -age mà là giống cái. Tương tự, chữ -e cuối từ không đủ để suy đoán: le problème là giống đực, còn la table là giống cái.

Vì vậy, khi gặp từ chưa biết, hãy dùng đuôi từ để đoán tạm, rồi kiểm tra từ điển trước khi ghi vào vở. Lingolia tổng hợp đặc điểm và ngoại lệ của giống danh từ tiếng Pháp; từ điển Larousse xác nhận plage là giống cái.

Bước 5: tự nhớ mạo từ trước khi nhìn đáp án

Thay vì chỉ đọc lại danh sách, hãy che mạo từ trong thẻ và tự chọn un hay une; sau đó nói hoặc viết một câu thật ngắn với danh từ. Lật thẻ để kiểm tra. Với từ nhớ sai, viết lại cụm đúng và thử nhớ lại ở buổi ôn khác; đừng chỉ nhìn lời giải rồi chuyển ngay sang từ mới.

Ví dụ, nếu nhầm un table, hãy sửa thành une table rồi dùng lại trong câu C’est une table. Cách ôn cần phù hợp với khối lượng từ bạn học; không có số lần lặp bắt buộc cho mọi người.

Flashcard giống danh từ nên ghi những gì?

Một thẻ dễ sử dụng gồm:

• Mặt trước: nghĩa tiếng Việt hoặc hình minh họa và một câu hỏi “un hay une?”.
• Mặt sau: mạo từ un/une + danh từ đúng, nghĩa và một câu tiếng Pháp ngắn; có thể thêm cách phát âm.
• Ghi chú khi dễ nhầm: dạng le/la, nhãn n.m./n.f. trong từ điển, hoặc ngoại lệ của đuôi từ.

Với danh từ thường viết bằng l’, nên ghi thêm un/une ở mặt sau để khỏi mất dấu về giống. Một thẻ có thể là: Mặt trước: trường học – un hay une?; Mặt sau: une école (n.f.) – C’est une école.

Có cần học mọi ngoại lệ ngay không?

Không. Người mới nên ưu tiên từ thường dùng trước. Khi gặp ngoại lệ trong bài học, hãy ghi riêng và ôn nhiều lần hơn. Cố nhớ một danh sách ngoại lệ quá dài khi vốn từ còn ít thường làm tăng tải ghi nhớ mà chưa giúp giao tiếp tốt hơn.

Gợi ý một buổi ôn ngắn, không bắt buộc đúng 15 phút

Nếu bạn có khoảng 15 phút, có thể dành một phần đầu để tự nhớ các thẻ cũ, tiếp theo học vài cụm mới và phần cuối nói hoặc viết câu với những từ vừa ôn. Đây chỉ là một ví dụ chia thời gian, không phải lịch được chứng minh là tối ưu hay số từ bắt buộc.

Trẻ nhỏ hoặc người mới cảm thấy quá tải có thể ôn ít hơn; người đã có nền có thể tăng độ khó bằng câu dài hơn. Điều cần giữ là ôn lại vào những ngày khác và tự kiểm tra xem mình còn nhớ đúng mạo từ khi không nhìn đáp án.

Tự kiểm tra 6 danh từ: chọn un hay une?

Che phần đáp án, điền mạo từ không xác định số ít trước từng danh từ:

1. … livre (quyển sách)
2. … table (cái bàn)
3. … école (trường học)
4. … problème (vấn đề)
5. … fromage (phô mai)
6. … plage (bãi biển)

Đáp án: 1. un livre; 2. une table; 3. une école; 4. un problème; 5. un fromage; 6. une plage. Nếu sai, hãy mở từ điển để xem nhãn giống rồi tự đặt một câu với từ đó.

Câu hỏi thêm: Trong cụm l’école, chỉ nhìn chữ l’ có biết chắc danh từ là giống cái không? Không. Bạn cần tra hoặc học kèm une école; cũng có l’homme là giống đực.

Ba lỗi dễ gặp

1. Học danh từ không kèm mạo từ

Khi cần dùng trong câu, người học phải đoán lại giống và dễ sai.

2. Chỉ học quy tắc đuôi từ

Quy tắc là gợi ý hữu ích nhưng không thay thế việc ghi nhớ từ thực tế và kiểm tra ngoại lệ.

3. Không dùng từ trong câu

Nếu từ chỉ tồn tại trên flashcard, người học khó chuyển sang phản xạ nói và viết.

Khi nào nên nhờ giáo viên sửa?

Nếu bạn thường xuyên dùng sai mạo từ, không biết tính từ cần thay đổi thế nào hoặc cảm thấy các quy tắc quá rời rạc, giáo viên có thể giúp gom từ theo nhóm và đưa vào mẫu câu phù hợp với trình độ.

Moon Aca hiện có khóa học Tiếng Pháp cho người mới và các trình độ cao hơn. Bạn có thể xem thêm nhóm khóa học Ngôn ngữ hoặc đi tới Đăng ký học thử.

Bài viết liên quan

Nếu cần lộ trình tổng thể, xem Người mới học Tiếng Pháp nên bắt đầu như thế nào?. Nếu muốn biết các điểm khó thường gặp, xem Tiếng Pháp thường khó ở điểm nào với người mới?.